A

 

 

Açıklama Mülakatı

"Bana kendinizden bahseder misiniz? Neden burada çalışmak istiyorsunuz? Meslek hayatınızdaki amaçlarınız nelerdir? Sizi neden işe almalıyız? " gibi sorular sorarak, adayın kendisini anlatmasına fırsat veren mülakat türüdür. Hem yanıtların niteliği ve işe uygunluğu hem de adayın davranışlarını değerlendirir.


 

Aday

Bir işi resmi olarak talep eden kişi.


 

Adanma

Kişinin işine ve organizasyonuna tutku derecesinde bağlanması ve amaçlar için özverili bir şekilde istekle çalışmasıdır.


 

Akreditasyon

Kuruluşların ürün ve imkanlarının normal standartlara uyduğunun, kalite ve yeterliğinin bağımsız, yetkili kurumlarca onaylanması ve düzenli aralıklarla denetlenmesi.


 

Alt İşveren

Bir işverenden işyerinde yürüttüğü mal ve hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya işletmenin gerekleri ile teknolojik nedenle uzmanlık gerektiren asıl işin bir bölümünde iş alan kimselerdir. iş Kanunu’nun 2. maddesinde tanımlanan alt işverenlik, iş hukukunun en girift konularından biridir. Uygulamada işçi haklarında geriye gitme nedeniyle alt işverenlik ilişkisi sıkı şartlara ve bölge müdürlüğünün onayına bağlanmıştır.


 

Analitik düşünme

Bir sorunu çözmek için bilgileri ayrıştırarak ve sorunun alt unsurlarına inerek sonuç çıkarma şeklindeki sistematik düşünme tarzıdır.


 

Anket

Herhangi bir konuda bilgi toplamak amacıyla bireylerin görüşlerinin sorulduğu ve cevaplarının da yazılı olarak alındığı tekniktir.


B

 

Bağlılık

İşlerin olumlu veya olumsuz gittiği durumlarda çalışma arzusunu kesintisiz destekleyen zihinsel ve duygusal bir süreçtir.


 

Beceri Geliştirmeye Yönelik Eğitimler

İletişim, etkili sunuş,dinleme, karar alma, problem çözme, liderlik, motivasyon, toplantı yönetimi, takım oluşturma, çatışma yönetimi gibi hususlar katılımcı merkezli ve uygulama ağırlıklı olarak verilen eğitimler.


 

Belgelendirme

Bir ürün, hizmet, personel, laboratuar veya sistemin, belili bir standart veya teknik düzenlemeye uygun olduğunun yazılı olarak belirlenmesi işlemi.


 

Benchmarking

Organizasyonun kendini değerlendirerek, rakiplerini, iş ortaklarını, diğer sektörlerdeki başarılı örnekleri inceleyerek, iç ve dış pazarlardaki uygulamaları araştırarak ve en iyi uygulamaları örnek alarak zayıf olduğu yönleri geliştirmesidir.


 

Beyin Jimnastiği Mülakatı

Adayın yaratıcılığını ya da standart dışı  düşünme yetisini değerlendiren mülakat türüdür. Mantık oyunları, bulmacalar, vaka çalışmaları gibi araçlar kullanılır.


 

Bilgilendirmeye Yönelik Eğitimler

Ürün bilgisi, imalat teknikleri, hizmet prosedürleri, pazar bilgisi, şirket politikaları, mali analiz teknikleri, dış ticaret, vergi mevzuatı gibi hususlarda yapılan sınıf eğitimleri.


 

 

Bilgi İçin Ödeme

Çalışana, görevi ile ilgili yeni bilgi ve beceriler elde etmesine bağlı olarak belirlenen ek bir ücretin ödenmesidir.


 

Bilgilendirmeye Yönelik Eğitimler

Ürün bilgisi, imalat teknikleri, hizmet prosedürleri, pazar bilgisi, şirket politikaları, muhasebe ilkeleri ve uygulamaları, mali analiz teknikleri, dış ticaret, vergi mevzuatı gibi konularda yapılan sınıf eğitimleridir.


 

Bir Defalık Primler

Çalışanların başarılarının şirketin başarısının bir parçası olduğunu göstermek amacıyla ve performansa dayalı olarak bir defalık yapılan nakit ödemelerdir.


 

Beyaz Yaka

Büro (ofis) işlerinde çalışan her tip eleman beyaz yakalı olarak isimlendirilir.


 

Blended learning ( karma eğitim)

E-öğrenme ve sınıf/yüz yüze eğitimlerin bir arada kullanılması.


 

C,Ç


 

Cam Tavan

Bir organizasyonda kadınların ve azınlıkların üst yönetim basamaklarına çıkmasını engelleyen görünmeyen duvar.


 

Çalışan İçin Hisse Senedi Sahipliği Planı

Çalışana şirketin sahipliğinin bir kısmının verilmesi ve onların da kârlılık ve performans artışından doğrudan etkilenmesinin sağlanmasıdır.


 

Çalışma Grubu

Üyeleri, genellikle bilgiyi, en iyi uygulamaları veya bakış açılarını paylaşmak ve her bireyin kendi sorumluluk alanındaki performansını nasıl gerçekleştireceğine karar vermek için birbirleriyle ilişki kuran takımlardır.


 

Çalışma Psikolojisi

Çalışma Psikolojisi; çalışma yaşamında psişik sorunlara yol açan alanları inceleyen, sorunların nedenleri ve çok yönlü etkileri ile çözüm yollarını araştıran, çalışma yaşamı ve çalışan insan arasında sağlıklı ve verimli bir uyum sağlamayı amaçlayan, bu yönde bilgi üretimi için çaba gösteren bir bilim dalı olarak tanımlanabilir”. (Tınar, 1996:26)


 

Çalışma Saatleri

Gün içinde işin resmen açık olduğu saat aralığı.


 

Çatışma

İki ya da daha fazla insanın ya da grubun aynı anda aynı yeri ya da kaynağı kullanmaya teşebbüs etmesi sonucu ihtiyaçların, çıkarların veya isteklerin birbiriyle çelişmesi ile ortaya çıkan anlaşmazlık, savaş,  duygusal gerilim veya çarpışmadır.


 

C.V.

Özgeçmiş


 

 

D


Danışmanlık

İşte ya da iş dışında bir sorun yaşayan bir çalışanın sorununu çözmesi için kendisine yol gösterilmesi, yardım edilmesi.


 

Danışmanlık

Bir yöneticinin çalışanına iş performansını etkileyen kişisel sorunlarını tanımlaması ve üstüne gitmesi için yardım etme, destekleme sürecidir.


 

Davranış Mülakatı

Gelecekteki davranışları geçmişteki davranışların oluşturduğu yargısına dayanır. Adayın, geçmişteki bazı durumlarda olayları nasıl ele aldığı hakkında konuşmasını sağlamak için düzenlenen bir dizi soruyu içerir. Kişi, dinleme yeteneği, yazılı iletişimi, projelerdeki rolü açısından değerlendirilir.


 

Değerlendirme Merkezi

Genellikle yönetim görevlerine başvuran ya da yükseltilecek olan adayların yerine getirmesi istenen bir dizi simülasyon, egzersiz ve görevden oluşan ve belirli bir zaman dilimine yayılan bir seçme ve değerlendirme sürecidir.


 

Değerler

Bir organizasyonda çalışanların bireysel ve kolektif olarak üstün gördükleri, yücelttikleri, önemli ve değerli bulduklarının tümüdür.


 

Değer Zinciri Analizi

Bir organizasyonun kendi içindeki güçlü ve zayıf yönlerini sistematik olarak tanımlamak ve analiz etmek için kullanılabilecek bir çerçevedir.


 

Dengeli Netice Kartı/ Balanced Scorecard

Yöneticilere uzun dönemli stratejik hedeflerin kısa dönemli eylemlere dönüştürülmesinde aşamalı bir yaklaşım ile yol belirten ve sonuç olarak stratejik kararlar ile uygulamaları bütünleştiren yeni bir yönetim sistemi.


 

Devamsızlık

Çalışanın izin almaksızın işte bulunmama durumu.


 

Dış Kaynak Kullanımı:

Organizasyonun kendi kaynaklarıyla yürüttüğü bir aktivitesi, stratejik iş ortaklığı yoluyla organizasyon dışından, alanında uzmanlaşmış kişi ya da kurumlara yönlendirerek gerçekleştirilmesi.


 

Dışarıdan işe yerleştirme/Outplacament

İşten çıkarılanlara ya da ayrılanlara yeni iş bulma yeteneklerini artıracak şekilde destek olmak, bağlantılar oluşturmak, eğitimler vermek ve danışmanlık yapmaktır.


 

Durumsallık

Yönetici ya da liderin çalışanların olgunluk düzeyine, yani bilgi ve beceri ve tutumlarına bağlı olarak tarzını değiştirmesi ve duruma göre; eğitici, koç, mentor ya da kaynak olarak liderlik etmesidir.


 

Durumsal Liderlik

Lider ile izleyenleri arasında ilişki ön plandadır. Lider etkili liderlik için çalışanların ihtiyaçlarını iş ortamında oluşturmalıdır. Bir kısım çalışanın iş öğrenirken veya çalışırken yönlendirilmeye ihtiyacı olabilir. Gerekli yönlendirmeden sonra çalışanı denetler ve ilgili açıklamalarla çalışanı yönlendirir.


 

Durumsal Mülakat

Soruların doğrudan gerçekleştirilen iş aktivitelerine yönelik olarak sorulduğu, işte karşılaşılan özgün sorunlar ve durumlara göre yapılandırılmış bir mülakat tekniğidir.


 

Duygusal Zeka

Bir kişinin çevresel baskı ve isteklerle başa çıkmak için başarılı olma yetisindeki duygusal, kişisel ve sosyal yeteneklerinin bütünü şeklinde tanımlanan zeka türü.


 

E


 

Eğitim

Organizasyonlarda işe alınan insanların işlerini etkili bir şekilde yapabilmeleri için sahip olmaları gereken bilgi, beceri ve tutumların onlara verilmesidir.


 

Eğitim İhtiyaç Analizi

Çalışanların hangi bilgi, beceri ve tutum eksikliği içinde olduğunu ve bu açığın nasıl ve ne zaman kapatılabileceğini sistematik olarak incelemektir.


 

Eğitim Politikası

Çalışanların organizasyon içinde ya da dışında katılacağı eğitim ve geliştirme etkinliklerinin “kuruma özgü” gerekçelerinin yazılı ya da sözlü açıklamasıdır.


 

Eğitimin Transferi

Eğitimde edinilen bilgi, beceri ve davranışların iş yaşamında kullanılmasıdır.


 

Eğitim Yönetimi

Organizasyonun insan kaynaklarının belirlenecek vizyon, misyon, amaçlar, uzun dönem planlar ve stratejiler doğrultusunda eğitilmesi ve geliştirilmesi için uygun eğitim politikasının belirlenmesi, eğitimin planlanması, eğitimin organizasyonu, eğitim bütçesinin belirlenmesi ve eğitimlerin etkinliğinin değerlendirilmesi çalışmalarının tümüdür.


 

Ekip

Belirli bir amacı elde etmek için sorumluluk alan birbirleriyle bağlantılı insanların oluşturduğu biçimsel iş gruplarıdır.


 

Eleman seçme

Yetenekleri, becerileri ve ilgileri organizasyonun ihtiyaçlarına en uygun olan adayların sistematik bir şekilde belirlenmesi çalışmalarıdır.

 

Empati

Başkalarının duygularını sezmek, bakış açılarını anlamak ve endişeleriyle etkin bir biçimde ilgilenmektir.


 

Endüstriyel İlişkiler

Çalışan ile işveren arasında iş hukukunun uygulanması, işçi ve işverenin karşılıklı olarak hakları ve yükümlülükleri.


 

Entelektüel Sermaye

Organizasyonun çalışanları, müşterileri ve tedarikçileri gibi tüm insan kaynaklarının sahip olduğu, değere dönüştürülebilen ve rekabetçi üstünlük sağlayan bilgidir.


 

Ergonomi

Çalışanın fiziksel özellikleri ile işin fiziksel ortamı arasındaki etkileşimin ve uyumun incelenmesidir.


 

Esnek Çalışma Programları

Aile, eğitim ya da sağlık gibi nedenlerle alışılmış iş gün ve saatlerine uyum sağlamakta zorluk yaşayanlar için normal sekiz saatlik çalışma gününde bazı değişiklikler getirmektir.


 

 

Etik Anlayış

Aklın ve sağduyunun yönlendirdiği görüşleri izlemek, yerleşik, toplumsal ve ahlak kurallarına saygılı davranmak ve bu amaçla kişisel istek ve çıkarlardan özveride bulunmaktır.

 

 

Eylem Planı

Kısa dönem içinde nelerin yapılması gerektiğini, bunları kimlerin, ne zaman, nerede ve nasıl yapacağını, yürütme sorumluluğu ve onay yetkisinin kimlerde olduğunu, kime bilgi verileceğini ve kimlerden destek isteneceğini belirten kararlar dizisidir.


 

 

F


Farklılıkların Yönetimi

Yaş, cinsiyet, din, inanç, kişilik gibi yönleriyle farklı insanları etkili bir şekilde yönetmek için planlanan ve uygulanan kurumsal sistemlerin; farklılığın yararlarını en üst düzeye çıkarırken, sorunlarını ve sakıncalarını en alt düzeye indirecek şekilde kurulmasıdır.

 


G


 


 

Görevlere Ait Roller

Bir takımın amacına ulaşması için takım liderinin ve üyelerinin ne yapmaları gerektiği ve takımın işinin ne olduğu ve niçin yapıldığı ile ilgili rollerdir.


 

Grup

Belirli konularda ortak değerleri paylaşan ve toplumsal rolleri, gelişmiş ilişkileri ve beklentiler sistemi ile birbirine kenetlenen insan topluluğudur.


 

Grup Mülakatı

Birden fazla adayın grup içindeki yetkinliklerini, tutum ve tavırlarını, vücut dilini, katılımını gözlemlemek için yapılan mülakat türüdür.


 

H


 

Hedeflerle Yönetim

Yönetici ile çalışanının karşılıklı görüşerek hedef belirlemesini ve belirli hedeflerin elde edilmesine dayalı olarak çalışanın değerlendirilmesini içeren bir yönetim ve performans değerlendirme yaklaşımıdır.


 

 

I,İ


 

 

İletişim

İnsanlar arasında bilgi, haber, duygu ve düşüncelerin alınıp verilmesini sağlayan ve etkili olduğunda güveni, anlayışı, paylaşımı, ortak yaşamı kolaylaştıran iki yönlü bir süreçtir.


 

İnsan Kaynakları

Şirket içinde çalışanların işe alınması, kariyer planlanması, eğitimi, özlük işleri, organizasyon yapısı gibi konularla ilgili bölüm.

 

 

İnsan Kaynakları Planlaması

Bir organizasyonun gelecekteki hedeflerine etkin bir biçimde ulaşabilmesi için ihtiyaç duyacağı insanların sayısının ve niteliklerinin önceden belirlenmesine ve bu ihtiyacın nasıl ve ne düzeyde karşılanabileceğinin saptanmasına ilişkin faaliyetlerin tümüdür.


 

İnsan Kaynakları Yönetimi, İKY

Bir organizasyondaki insan kaynaklarının iç ve dış gelişmelere uygun olarak ve etkili bir biçimde oluşturulması, geliştirilmesi ve kullanılması amacıyla gözden geçirilmesine, yapılandırılmasına ve değerlendirilmesine ilişkin tüm çalışmalardır.


 

İnsiyatif

Bireylerin kendi iradeleriyle içinde bulunan duruma göre esnek karar verebilme yetkisi.


 

İş Analizi

İşi oluşturan unsurların çözümlenmesi yoluyla işin etkin yapılmasında belirleyici olan faktörlerin ortaya konulmasıdır.


 

İş Basitleştirme

Kişinin yapması gereken işlerin sayısını azaltarak görev etkinliğini artırmayı amaçlayan, işleri; basit, tekrarlı, standart hale getirerek eğitim ve beceri geliştirme ihtiyacını ortadan kaldıran bir  süreçtir.


 

İş Başvuru Formu

Bir adaydan şirketin almak istediği spesifik bilgileri derlemek üzere şirkete özgü olarak hazırlanmış bir bilgi formu

 

İş Değerleme

Bir işin değerinin ölçülmesi için kullanılan yönetsel bir prosedürdür.


 

İş Genişletme

Bir dizi görevi yeni, daha kapsamlı ve daha ilginç bir iş haline getirmek için birleştirmek ve bir çalışana birden fazla işin sorumluluğunu vermektir.


 

İş Gerekleri

Bir çalışanın işinin temel unsurlarını başarılı bir şekilde yerine getirebilmesi için mutlaka sahip olması gereken niteliklerin en önemli olanlarını belirten bir liste.


 

İş Stresi

Organizasyonlarda işle bağlantılı olarak yaşanan gerilimler, endişe ve kaygılardır.


 

İş Tasarımı

Belirli bir işin nasıl yapılacağının ve başarılı olması için hangi görevlerin yerine getirilmesinin gerektiğinin tanımlanmasıdır, iş özelliklerinin listesi.


 

İş Tatmini

Bir çalışanın yaptığı işin ve elde ettiklerinin ihtiyaçlarıyla ve kişisel değer yargılarıyla örtüştüğünü ya da örtüşmesine olanak sağladığını fark etmesi sonucu yaşadığı bir duygudur.


 

İş Zenginleştirme

Sorumluluk alma, fark edilme, takdir edilme kişisel gelişim ve büyüme, öğrenme ve başarma duyguları gibi yüksek düzeyde motivasyon sağlayan faktörleri işin yapısı içinde bir araya getirmeyi amaçlayan iş tasarımı sürecidir.


 

İşten Çıkarılma

Genellikle yapılan hatalardan dolayı kişinin işine son verilmesi.


 

K



Kariyer

Bir insanın yaşamı boyunca süren işle ilgili deneyimlerinin tümü.


 

Kariyer Basamakları

Bir çalışanın iş yaşamı boyunca geçirdiği ve araştırma, yerleşme, orta kariyer, geç kariyer ve iniş şeklinde isimlendirilen beş kariyer aşaması.


 

Kariyer Geliştirme

İnsanların iş yaşamları boyunca kariyer amaçlarına ulaşabilmeleri için yürüttükleri uyum sağlama, yetkinlik, yeterlilik ve kişilik geliştirme gibi tüm eylemler ve faaliyetlerdir.


 

Kariyer Haritası

Organizasyon içinde bir işten diğerine ilerleyebilmenin yollarını belirlemek üzere kullanılan bir tekniktir.


 

Kariyer Planlama

Kişinin bilgi, beceri, ilgi, değer yargıları ve güçlü ve güçsüz yönlerini değerlendirmesi, organizasyon içi ve dışı kariyer olanaklarını tanımlaması, kendisi için kısa, orta, uzun dönemli hedefler saptaması, eylem planlarını hazırlaması ve bunları uygulaması sürecidir.


 

Kariyer Yönetimi

İnsan kaynakları planları ile sistemin bütünleştirilmesi, kariyer yollarının belirlenmesi, kariyer bilgisinin artırılması için açık işlerin duyurulması, çalışanların performanslarının değerlendirilmesi, astlara kariyer danışmanlığı yapılması, iş deneyimlerinin artırılması ve eğitim programlarının düzenlenmesi faaliyetlerinin tümüdür.


 

Katılımcı Yönetimi

Çalışanların kendi işlerinin günlük etkinliklerini daha fazla denetleyebilmelerine olanak veren bir yönetim anlayışıdır.


 

Kazanç Paylaşımı

Bir birimdeki yöneticilerin ve çalışanların takım olarak çalışmasını özendirmek amacıyla önceden belirlenen performans hedeflerine ulaşıldığında elde edilen kazançla orantılı olarak ödüllendirilmesidir.


 

Koçluk

Bireyleri veya takımları sonuçlara ulaştırmak için yetkilendiren, geliştiren ve cesaretlendiren uygun ortam ve koşulları yaratan yönetsel bir eylemdir.


 

Kurum Kültürü

Bir vizyon ve misyon etrafında toplanan insanların sahiplendikleri belirli bir inanç ve değerler sistemidir.


 

Kurumsal Kimlik

Kurumsal kimlik, bir kurumun, şirket içi/şirket dışında duruşunu ve davranışlarını temsil etme biçimlerinin tümüne verilen addır.


 

Küçülme

İşletme yönetiminin bilinçli ve proaktif olarak aldığı kararlar ve uyguladığı stratejiler ile çalışanların sayısını, maliyetleri, işleri ve süreçleri azaltması sürecidir.


 

 

L


 

Lider

Organizasyonlarda insanların gayretlerini, belirlenen amaçları gerçekleştirmek üzere birleştiren, harekete geçiren, bütün yeteneklerini ortaya koymalarını sağlayan ve onları etkili biçimde yönelten kişidir.


 

 

M


 

 

Mavi Yaka

Bedensel, yoğun emekle çalışan kesim.


 

Mentor

Daha az deneyimli bir çalışanın gelişmesi için ona yardım eden deneyimli ve kıdemli bir çalışan ya da yönetici.


 

Mentorluk

Kişisel ve profesyonel gelişime yardımcı olmak üzere deneyimlerini, uzmanlıklarını ve düşüncelerini birbirine aktaran iki insan arasındaki bir yardımlaşma ve paylaşma ilişkisidir.


 

Meslek

Kişinin yaşamını sürdürebilmek için icra ettiği ve genellikle yoğun bir eğitim, çalışma, bilgi birikimi, seçilen mesleğe bağlı olarak yetenek geliştirmeyi gerektiren ve tüm bu sürecin sonunda kişilerin kazandığı unvanın adıdır.


 

Misyon

Bir organizasyonun varlık nedeninin; müşterileri, karşılanan ihtiyaçları ve kullanılan teknolojiyi de belirtecek şekilde bir cümle ile ifade edilmesidir.


 

Motivasyon

Belirli bir eylemi yerine getirmek için bir insanın bazı içsel ve dışsal faktörlerden aldığı güçle coşku, canlanma, davranışlarda kararlılık göstermesi ve davranışlarını yönetmesidir.


 

Mülakat

Genellikle 20 ile 40 dakika arasında süren, yüz yüze görüşme şeklinde gerçekleşen ve çoğunlukla bir karara varmak amacıyla gerçekleştirilen bir iletişim ortamıdır.


 

 

O,Ö


 

 

Organizasyon

Büyük bir kısmı yüz yüze ilişki içinde bulunmayan çok sayıda insanın karşılıklı olarak üzerinde anlaşmış oldukları amaçlarının bilinçli ve sistematik olarak geliştirilmesi ve gerçekleştirilmesi için aralarında kurdukları düzenli ilişki biçimi ve yüklendikleri karmaşık görevler topluluğudur.


 

Organizasyon

Ortak bir görevin tanımlanması veya bir amacın gerçekleştirilmesi için bireysel çabalarını sistematik ve bilinçli bir şekilde birleştiren insanlar topluluğudur.


 

Organizasyonel Öğrenme

Organizasyon içinde ortak bir amacı gerçekleştirmek için birlikte çalışan insanların yaptıkları işleri daha iyi anlamalarını ve sonuçta daha etkili olmalarını sağlamak için gerekli olan yeteneklerin geliştirilmesi ve yeni ve yararlı bilginin tanımlanması, elde edilmesi ve uygulanması sürecidir.


 

Oryantasyon

Yeni çalışanlara organizasyonu ve kendi iş birimlerini tanıtmak ve işe alıştırmak için gerçekleştirilen aktivitelerdir.


 

Outdoor Training

Çoğunlukla; kendine güven, takım çalışması, iletişim, liderlik gibi konulara odaklanan, açık alanlarda gerçekleştirilen ve deneyerek öğrenme yaklaşımına dayanan özel eğitimlerdir.


 

Öğrenme

İnsanların işlerini etkin bir şekilde yapabilmek için ihtiyaç duydukları bilgi, beceri ve tutumları elde etmeleridir.


 

Örgüt

Örgüt; insanların bir ya da daha fazla gereksinmesini gidermek için, insan madde kaynakları düzeninin ve işleyişinin sürekli yenileştirildişi organik bir sistemdir. Bu sistemde, örgüt amaçlarıyla, işgören (yönetilenler), işgördürenlerin (yönetenler), örgüte çalışma amaçları ve gereksinmelerinin karşılanması, dengelenmesi de söz konusudur.


 

Örgüt İklimi

Örgüt iklimi, örgüt kültürüyle yakından ilgilidir ve çalışanların değerleri ile örgüt kültürü arasındaki uyumu ölçer. Örgüt iklimi insanların, işletme içinde çalışmanın nasıl olması gerektiğine dair beklentileriyle, bu beklentilerin ne ölçüde gerçekleştiğine dair algılarının sonunda oluşan genel bir havadır. Eğer çalışanlar işletmenin kültürünü benimsiyorlarsa örgüt iklimi iyidir; aksi halde zayıf veya kötüdür *


 

P


 

Performans

Amaçları elde etmenin etkinlik düzeyi ve verimliliğidir.


 

Performans Anlaşması

Yönetici ve çalışanın hedefleri, engelleri ve bunların aşılması için gerekenleri görüşüp karara bağladıkları ve çalışanın yüksek performans için kendini işe adama yönünde taahhütte bulunmasıdır.


 

Performans Değerlendirme

Organizasyonda çalışanların amaçlara ne kadar etkin ve verimli bir şekilde ulaştıklarının biçimsel olarak ölçülmesi ve değerlendirilmesi sürecidir.


 

Performans İçin Ödeme

Çalışanlara bireysel performanslarına göre ödeme yapılması veya çalışanın performansa yaptığı katkı ile orantılı olarak ödüllendirilmesidir.


 

Performans Standartları

Bir fonksiyonun ya da görevin, beklentileri karşılaması veya aşması için ne düzeyde yerine getirilmesi gerektiğini tanımlayan yazılı ifadelerdir.


 

Performans Yönetimi Sistemi

Gerçekleştirilmesi beklenen kurumsal amaçlara ve bu yönde çalışanların ortaya koyması gereken performansa ilişkin ortak bir anlayışın organizasyonda yerleşmesi ve çalışanların bu amaçlara ulaşmak için gösterilen ortak çabalara yapacağı katkıların düzeyini artırıcı bir biçimde yönetilmesi, değerlendirilmesi, ücretlendirilmesi, ödüllendirilmesi ve geliştirilmesi sürecidir.


 

Personel Sirkülasyonu

Bir organizasyonda çalışanların, organizasyonda kaldıkları müddet ve işten ayrılma, işe girme hızları.


 

Proaktif Çalışan

Yeni liderlerin ihtiyaç duyduğu, işine kendi işi gibi benimseyen, görev tanımının sınırlarını aşmaya hazır, yaptığı işi daha iyi yapabilmek için değişimi zorlayan ve katma değer üreten kişi.


 

Psikolojik Mülakat

Adayların çoğunluğu oluşturan dürüst ve işlerini iyi yapmaya hazır kişiler mi yoksa etik davranmayan azınlıktaki kişilerden mi olduğunu belirtmek amacıyla yapılır. Adayın hangi görev ve yönetim  biçiminde en iyi tepkiyi vereceğini ve verimli olacağını tespit etmek için kullanılır.


 

 

R


Referans

Özgeçmişin önemli kısımlarından biri olup, özgeçmiş sahibi hakkında profesyonel görüş bildirilebilecek kaynaktır. İş ve okul çevresinden sizi tanıyan isimler olmasına özen gösterilmeli ve işverenin her an bu kişilerle iletişime geçip hakkınızda bilgi alabileceği akılda tutulmalı.


 

Rehberlik

Bir tarafın ya da her iki tarafın becerilerinin ve performansının geliştirilmesi ve zenginleştirilmesi için uygun bir ilişkiler ortamı oluşturma sürecidir.


 

Rotasyon

Çalışanın yerine getirdiği değişik işlerin sayısını artırmak ve motivasyonu sağlamak amacıyla sistematik olarak çalışanı bir işten başka bir işe (bir görevden diğer bir göreve) geçirmektir.


 

S,Ş

 


 

Seçim

Organizasyonların başvuranları bilgi, beceri, tutum ve yetenekleri ile değerlendirip kimleri kabul edip, kimleri ret edeceklerini kararlaştırdıkları işe alma sürecidir.


 

Sistem

Aynı amacın gerçekleştirilmesine katılmak veya katkıda bulunmak üzere karşılıklı etkileri birleşen bağımsız ve aktif bireyler, parçalar veya birbirleriyle bağlantılı olan süreçler topluluğudur.


 

Sistem Analizi

Aralarında ilişkiler bulunan insanların, birimlerin veya işlerin birbirleriyle etkileşimlerini belirleyerek bunları bir bütün olarak incelenmesidir.


 

Stajyer

Staj yapan (kimse), yetişmen


 

Stratejik Amaçlar

Bir organizasyonun beş ile yirmi beş yıl arasındaki bir sürede izleyeceği yönü belirleyen ve organizasyon çapında bilinen ve paylaşılan amaçlar.


 

Strateji Belirleme

Organizasyonun misyon ve amaçlarını tanımlayarak, dış fırsatları ve tehlikeleri değerlendirerek ve kendi güçlü ve zayıf yönlerini inceleyerek belirli bir stratejik yön üzerinde karar vermesi sürecidir.


 

Stratejik Yönetim

Organizasyonun iç ve dış çevresinin ve bunların birbirleriyle ilişkilerinin analiz edilmesi ve buradan organizasyonun uzun dönemli amaçlarına ulaşabilmesi için uygun davranış biçimlerinin belirlenmesi ve uygulanması sürecidir.


 

Stratejik İnsan Kaynakları Planlaması

İnsan kaynakları planlaması çalışmalarını organizasyonun stratejik yönelimleri ile ilişkilendirme ve uyumlaştırma sürecidir.


 

Strateji Uygulama

Organizasyonun seçtiği stratejiyi yaşama geçirmek için kaynaklarını tahsis etme ve yapılarını harekete geçirme sürecidir.


 

Stres

Kişinin kendi istekleri ile çatışan, onu zorlayan ve aynı zamanda fırsatlar da sunan bir dinamik durumla karşı karşıya kalması ve sonucun kendisi için hem belirsiz hem de önemli olmasıdır.


 

Stres Mülakatları

İş başvurusunda bulunan bir adayın baskı altında dengesini nasıl koruduğunu, uyum yeteneğini ve beklenmeyen olaylar karşısında kendisini nasıl toparladığını görmek amacıyla bilinçli olarak bir stres ortamı yaratan görüşme sürecidir.


 

Sürece İlişkin Roller

Takım üyelerinin kişisel ve sosyal ihtiyaçlarının takım uyumunun sağlanmasına katkıda bulunacak şekilde karşılanması ile ilgili rollerdir.


 

Süreç Tasarımı

Bir ana işi tanımlamak, bu tanıma göre faaliyetleri düzenlemek ve ilişkileri belirli şekillerde kurmaktır.


 

T


 

Takım

Ortak benimsenmiş ve açık bir amaç etrafında, belirlenmiş bir dizi görev ve sorumlulukları yerine getirmek üzere benimsenmiş bir takım üyesinin liderliğini kabul eden uygun büyüklükteki çalışanlar topluluğudur.


 

Tam Zamanlı İş

Çalışma haftasının bütün günleri çalışılan iş.


 

Telefon Mülakatı

Zaman ve mekan imkanları yüz yüze görüşmeye olanak vermediğinde ve/veya adayları ön elemeden geçirmek amacıyla yapılır. Söylenenlere odaklanmayı gerektirir. Olumlu yanı adaya el, kol hareketlerini ve mimiklerini kullanma, notlarına bakma avantajı sağlamasıdır.


 

Temel Yetkinlikler

Organizasyonda yaşamanın en temel gereklerini yerine getirebilmek için ihtiyaç duyulan iletişim ve ilişki kurma, uyum yeteneği ve çalışma isteği gibi beceriler ve tutumdur.


 

Toplam Kalite Yönetimi

İç ve dış müşterilerin ihtiyaç ve beklentilerini karşılamak amacıyla ürün ve hizmetlerin kalitesini ve verimliliğini sürekli olarak iyileştirmek için yönetimin ve çalışanların yeteneklerini ve kapasitesini geliştirmeye odaklanmış bir yönetim yaklaşımıdır.


 

Tutum Geliştirmeye Yönelik Eğitimler

Olumlu zihinsel tutum, girişken davranış, açıklık, güvenilir olma, kendini adama, motivasyon, sadakat ve sorumluluk duyma, yaratıcılık, takım çalışmasına yatkınlık, ortak sahiplenme gibi kişisel tutuma ilişkin konularda genellikle deneyerek öğrenme yaklaşımı ile deneyimli eğiticiler tarafından verilen eğitimlerdir.


 

 

U-Ü


 

Ücret

Ücret işverene tabi belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatlerdir.


 

 

V


Vardiya

Belli bir grup çalışanın, günün belirlenmiş saatleri arasında çalışması.


 

 

Y


 

Yabancı Yöneticiler

Vatandaşı olmadıkları bir ülkede genellikle üç beş yıl arasında geçici bir süre için görev yapan yöneticiler.


 

Yapılandırılmış Mülakat

Her adaya aynı şekilde yöneltilen önceden belirlenmiş soruların sorulduğu mülakat tarzıdır.


 

Yarı Zamanlı/Part Time İş

Genel çalışma saatleri çalıştığı birimdeki aylık veya haftalık normal çalışma saatinin %70’inden az olan iş


 

Yedekleme Planlaması

Organizasyonda üst düzey pozisyonlara yükseltilmeye ve mevcut üst düzey yöneticilerin yerine geçmeye hazır olan yöneticilerin belirlemeye, izlemeye ve geliştirmeye yönelik bir rapordur.


 

Yeniden Yapılanma

İş süreçlerinin daha etkin olmasını ve son ürün ya da hizmetlerin kalitesinin iyileştirilmesini sağlamak üzere gözden geçirilmesi ve yeniden tasarlanmasıdır.

 

Yetkilendirme

Çalışanlara işlerini başarmaları için daha özgürce hareket etmelerini ve inisiyatif kullanma sorumluluğunu duymalarını sağlamak için bilgi, güç, yetki ve ödüller vermektedir.


 

Yetkinlik

Bir organizasyonda mükemmel performansın elde edilmesinde ayırt edici olan; bilgi, beceri ve kişilik özelliklerini(tutum) kapsayan gözlemlenebilir davranışlardır


 

Yönetim

İnsanlar aracılığıyla işlerin ve faaliyetlerin etkin bir şekilde sonuçlandırılması sürecidir.


Z


 

Zorlanmış Tercih Değerlendirmesi

Değerlendiricinin çalışanın iş davranışı hakkındaki iki ifadeden birini seçmek zorunda olduğu bir tür performans değerlendirme yöntemi


 

 

Kaynak:

İsmet Barutcugil, Stratejik İnsan Kaynakları Yönetimi, Kariyer Yayınları, Mart 2004.

www2.aku.edu.tr

www.sayistay.gov.tr

(Dinçer, 1998:211).

www.uludagsozluk.com

www.ikpaylasim.com

Diğer